Oost-Europese criminelen die 750 GB aan Nederlandse
overheids- en ziekenhuisdata stalen via Dorifel en Citadel, opereerden
vanaf Chinese domeinen. Ook inlogs van Nu.nl en Telegraaf.nl zijn
gestolen.
Die
Chinese link is gelegd
door beveiligingsbedrijf Surfright. De domeinen pobelka.com en
ipo90.com blijken in het Chinese Xiamen te zijn geregistreerd. Het
domein pobelka.com is gelinkt aan het Citadel-botnet dat vorig jaar
specifiek Nederlandse computers aanviel. Het tweede domein is verbonden
met de uitbraak van Dorifel, dat vorig jaar
grote paniek veroorzaakte bij onder meer besmette Nederlandse gemeenten.
Het Pobelka-botnet dat verantwoordelijk is voor de diefstal van 750 GB aan Nederlandse gevoelige data
leek vorig jaar platgelegd te zijn
door Digital Investigations in samenwerking met Surfright en de High
Tech Crime Unit van de KLPD, maar naar nu blijkt zijn de criminelen
overgeschakeld naar nieuwe Command & Control-servers. Veel van de
150.000 besmette Nederlandse pc's krijgen hun commando's nu van een nog
onbekende server.
Ook ziekenhuizen en multinationals getroffen
Hoe veel van
die 150.000 computers nog steeds besmet zijn, is onduidelijk. Veel van
die computers staan en stonden bij overheidsinstellingen, ziekenhuizen
en bedrijven, waaronder vliegtuigmaatschappijen, een Nederlandse
multinational en een Nederlands hightechbedrijf. Van al die overheden en
bedrijven is data gestolen.
Daarbij ging het onder meer over complete overzichten van de
ict-netwerkinfrastructuur van bedrijven, van productieplannen van een
hightechbedrijf, notities van ziekenhuismedewerkers,
overheidsmedewerkers die aan antwoorden bezig waren op Kamervragen en
login-gegevens van diverse organisaties. Al die gegevens stonden op de
door Digital Investigations buitgemaakte Command & Control-server
die het botnet aanstuurde.
Loigingegevens van Nu.nl en adservers
Met name de
logingegevens hebben voor veel vervolgellende gezorgd. Doordat er tevens
inloggegevens van mediabedrijven waren gestolen, kon zonder te hacken
toegang worden verkregen tot
het content management systeem van Nu.nl en werd schadelijke code in documenten in het cms gezet. Ook de adservers waarvan
onder meer De Telegraaf gebruik maakte, zijn zo binnengedrongen.
Volgens Erik Loman van Surfright zijn op de buitgemaakte
C&C-server gegevens gevonden "van vrijwel elk Nederlands bedrijf" en
zelfs van zo geheten Industrial Control Systems (ICS). Dat zijn
systemen, zoals SCADA, die zorgen voor de aansturing van onder meer
sluizen, bruggen, dammen en andere belangrijke infrastructurele werken.
Ook worden ze gebruikt in kerncentrales.
Surfright hint op cyberspionage
Doordat er op de
C&C-server naast de 750 GB aan Nederlandse data geen bankgegevens
werden ontdekt, rijst de vraag wat het doel was van de criminelen.
Volgens Loman is er een kans dat de data is doorverkocht aan andere
overheden, maar kan hij daarvoor geen bewijs overleggen. "Maar het
ontbreken van bankdata, waarvoor Citadel (nota bene een Banking Trojan
genoemd) over het algemeen wordt gebruikt om die te vergaren, is
opvallend."
Een
rapport
van Fox-IT's onderzoeker Michael Sandee stelt echter dat een dergelijke
spionage niet voor de hand ligt. De nu nieuw ontdekte Chinese
domeinconnectie is in deze wel verdacht.
Lauwe interesse van Nederlandse overheid
Overigens klaagt
Surfright over de lauwe interesse van de Nederlandse overheid in de
bevindingen van het bedrijf en dat van Digital Investigations. Hoewel er
samengewerkt is met de Nederlandse opsporingsdiensten, was er verder
weinig interesse, ondanks dat getroffen gemeenten dagenlang plat lagen
en er zelfs
servers op ministeries
waren getroffen. "Omdat overheidsbeambten de bevindingen niet
interessant genoeg vonden en geen reden zagen tot een nationaal
onderzoek, is ons uitputtend onderzoek geen nationaal nieuwsitem
geworden", schrijft het bedrijf in een blogpost.
Loman zegt dat de aanval van de Pobelkacriminelen niet zo gericht
is uitgevoerd als de aanval op Amerikaanse mediabedrijven als New York
Times en Washington Journal, maar wijst er wel op dat de
Citadelbesmettingen in Nederland liefst acht maanden onder de radar is
gebleven.
Bron:
Webwereld